Temnikovskaya Cave, Jaskinia naturalna w rejonie Selengińskim, Rosja
Jaskinia Temnikovskaya to powstała w wyniku wietrzenia pustka w uroczysku Atsula w rejonie selengińskim Buriacji, z wejściem szerokim na 9 m, długością 12 m i szerokością do 20 m. Wewnątrz znajduje się pięć nisz, największa ma 5,4 m długości, 3,5 m szerokości i do 2 m wysokości. Gładkie powierzchnie łupkowe pokrywają petroglify z czerwonej ochry.
Przyrodnik G. F. Miller, kierownik Pierwszej Wielkiej Ekspedycji Akademickiej, po raz pierwszy wspomniał o jaskini w 1735 r., wymieniając petroglify nad rzeką Temnik. 27 kwietnia 1888 r. V. V. Pticyn zmierzył i opisał jaskinię, nie prowadząc wykopalisk. W 1977 r. ekspedycja A. W. Tiwanienki znalazła petroglify, zgniłą książkę, przedradziecką miedzianą monetę i fragmenty buddyjskich tekstów kanonicznych.
Miejscowi buddyści buriaccy od dawna czczą jaskinię i jej otoczenie; w 1888 r. W. W. Pticyn odnotował chata na ścianach, gliniane stupy na podłodze i płótno z Siakjamunim w środku. W 1977 r. ekspedycja A. W. Tiwanienki znalazła fragmenty drewnianych ksiąg kanonu buddyjskiego, przedradziecką miedzianą monetę i formułę „Om mani padme hum!” u podnóża. Po buriacku jaskinia nazywa się Nüchete Chaigasan, „dziurawy kamień”.
Jaskinia leży w uroczysku Atsula na lewym brzegu Cagan-Goł, 6 km na północny zachód od Temnika i 14 km na południowy zachód od stacji Gusinoje Ozero; wejście zwrócone jest ku rzece. Miejsce jest regionalnym pomnikiem przyrody w zakazniku Atsulskim, a petroglify wykonane czerwoną ochrą są federalnym zabytkiem archeologicznym, więc nie wolno dotykać ani obrysowywać ścian. Na dnie leżą odłamki skalne i fragmenty ceramiki.
W 1977 roku ekspedycja pod kierownictwem krajoznawcy A. W. Tiwanenki znalazła w głębokiej szczelinie skały na wpół zgniłą książkę, w kącie przedradziecką miedzianą monetę, w zawalisku kamieni fragmenty drewnianych ksiąg kanonu buddyjskiego oraz owalną deszczułkę z inicjałami i datą 1941. W szczelinach odnotowano inskrypcje buddyjskie, a u podnóża prawie zmyłą przez deszcz formułę „Om mani padme hum!”.
Społeczność ciekawych świata podróżników
AroundUs gromadzi tysiące wyselekcjonowanych miejsc, lokalnych wskazówek i ukrytych perełek, wzbogacanych codziennie przez ponad 95 442 współtwórców z całego świata.