James Clerk Maxwell Telescope, Radioteleskop w Obserwatorium Mauna Kea, Stany Zjednoczone

Teleskop Jamesa Clerka Maxwella to radioobserwatorium na Mauna Kea z głównym lustrem o średnicy 15 metrów do obserwacji fal submilimetrowych na wysokości około 4.000 metrów. Instrument pozwala astronomom badać gwiazdy, galaktyki i kosmiczny pył.

Operacje rozpoczęły się w 1987 roku dzięki partnerstwu między Wielką Brytanią, Kanadą i Holandią. Ten międzynarodowy wysiłek oznaczył przełom w obserwowaniu wszechświata submilimetrowego.

Teleskop nosi imię Jamesa Clerka Maxwella, szkockiego fizyka, który sformułował równania opisujące elektromagnetyzm. Od 2015 roku obsługuje go East Asian Observatory, finansowane przez instytucje z Japonii, Chin, Tajwanu i Korei Południowej oraz konsorcjum uniwersytetów z Wielkiej Brytanii i Kanady.

Teleskop stoi blisko szczytu Mauna Kea na wysokości 4092 metrów, przy nieutwardzonej drodze dojazdowej; ze względu na wysokość zaleca się aklimatyzację. Antena i montaż są zamknięte w obracającej się wraz z nią karuzeli, której otwór przykrywa przezroczysta membrana, dlatego czaszy nie widać z zewnątrz.

W 1984 roku morski transport teleskopu się skomplikował: kapitan zboczył z trasy, by załadować materiały wybuchowe, utknął przy Kanale Panamskim, zażądał dopłaty i groził wyrzuceniem teleskopu za burtę. Straż Przybrzeżna weszła na statek i aresztowała go pod bronią, zanim instrument dotarł na Hawaje.