Kamień runiczny z Noleby, Kamień runiczny w języku pranordyckim w Västergötland, Szwecja

Kamień runiczny z Noleby to granitowy blok z trzema liniami tekstu protonordyckiego w starszym futharku, wyrytymi między równoległymi pasami; czwartą linię przygotowano, ale pozostawiono nieużytą. Większość inskrypcji jest czytelna, choć niektóre runy są trudne do odczytania z powodu łuszczenia i nietypowego rycia. Obecnie przechowywany jest w magazynach Szwedzkiego Muzeum Historycznego w Tumbie.

Kamień został znaleziony w 1894 roku, gdy uwiąz konia zaczepił się o niego w Stora Noleby w parafii Fyrunga w Västergötland. Jest z granitu i prawdopodobnie stał wewnątrz grobu. Szwedzki Urząd Dziedzictwa Narodowego datuje inskrypcję na lata 375–570 n.e., podczas gdy współczesne badania literackie często podają VII wiek.

Wyrażenie runo raginakundo, „runy boskiego pochodzenia”, to najstarsze znane poświadczenie poglądu, że runy pochodzą od bogów; powraca ono na późniejszym kamieniu z Sparlösa i w eddycznym poemacie Hávamál. Ostatni wers wymienia Hakoþuz, którego Hugo Jungner odczytywał jako żywego mściciela lub przydomek nadany podczas rytowania.

Kamień przechowywany jest w magazynach Szwedzkiego Muzeum Historycznego w Sztokholmie i nie jest wystawiany publicznie, więc przed wizytą warto zapytać o dostęp. Został znaleziony w 1894 r. na farmie Stora Noleby w Västergötland, gdy koń zaczepił linką i wyrwał go z ziemi. Granitowy blok jest tak duży, że prawdopodobnie stał kiedyś wewnątrz grobu.

Gwiaździsta runa ᛡ, która zwykle oznaczała /a/ lub /h/, tutaj oddaje dźwięk /j/ — zastosowanie niepoświadczone na żadnym innym kamieniu runicznym w Skandynawii. Kamień ma też cztery wyryte linie, z których tylko trzy zawierają tekst; znaleziono go w 1894 roku, gdy uwiąz konia zaczepił się o niego na polu w Stora Noleby.