Panoptikum, Rzeźba publiczna w Pilźnie 1, Republika Czeska

Panoptikum to betonowa rzeźba w dzielnicy Košutka w Pilźnie, nazywana pożeraczem królików lub królikiem-wilkołakiem. Rzeźbiarz i ceramik Adam Trbušek wzorował ją na obrazie Goi Saturn pożerający własne dziecko; ustawiono ją w 2015 roku.

Betonowa rzeźba została zainstalowana w 2015 roku w Košutce i według burmistrza dzielnicy należy do pierwszych rzeźb ustawionych w Lochotínie po 1988 roku. W 2018 roku mieszkańcy głosowali nad jej zachowaniem: spośród 7 tysięcy głosujących 56% było za. Po wygaśnięciu umowy najmu dzielnica Plzeň 1 zorganizowała w 2020 roku kolejne głosowanie i mieszkańcy ponownie zdecydowali o jej pozostawieniu. Po powtarzających się aktach wandalizmu rzeźbę gruntownie odrestaurowano w 2023 roku.

Mieszkańcy nazywają ten betonowy królik králíkožrout (zjadacz królików), králíkodlak (królik-wilkołak) lub lidožravý králík (ludożerny królik), od rzeźby Adama Trbuška inspirowanej Saturnem pożerającym swego syna Goi. W głosowaniu w 2018 r. 56% z 7000 uczestników opowiedziało się za jej zachowaniem, a w 2020 r., po wygaśnięciu umowy najmu, dzielnica Plzeň 1 zorganizowała kolejne.

Panoptikum stoi w Košutce, w dzielnicy Plzeň 1, a nie w historycznym centrum. Betonowy królik był wielokrotnie dewastowany, m.in. w 2025 r., gdy pomalowano go swastykami, więc jego wygląd może odbiegać od zdjęć. To publiczna rzeźba plenerowa, bez godzin otwarcia.

Rzeźba nosi przydomki králíkožrout (zjadacz królików), králíkodlak (królik-wilkołak) i lidožravý králík (ludożerczy królik). Adam Trbušek wzorował się na obrazie Goi Saturn pożerający własne dziecko, dlatego betonowy królik jest przedstawiony, jak zjada ludzką postać. W 2025 roku pomalowano go swastykami.