Church of Saint Gall in Zbraslav, Średniowieczny kościół w Zbraslav, Republika Czeska

Kościół św. Galla w Zbrasławiu to jednonawowy kościół romański z transeptem, przebudowany w stylu barokowym w 1660 roku. Wieża i część nawy pochodzą z XII-wiecznej budowli. Półkolisty tympanon nad portalem południowym i szczelinowe okno w wieży to detale romańskie; transept ma wczesnobarokowe portale.

Kościół powstał prawdopodobnie w drugiej ćwierci XII wieku; fałszerstwo z XIII wieku wspomina w 1115 roku kaplicę św. Galla przy dworze. W 1298 roku biskup Grzegorz podarował go cystersom z klasztoru Zbraslav. Po pożarze w drugiej ćwierci XVI wieku został odbudowany, a w 1660 roku, po wojnie trzydziestoletniej, otrzymał transept podczas ośmioletniej przebudowy. W 1785 roku, po kasacie klasztoru, stał się kościołem cmentarnym.

Kościół jest poświęcony świętemu Gallowi, którego kult dotarł do Czech z irlandzkiego opactwa w Sankt Gallen; południowy ołtarz boczny, ustawiony w latach 1682–1683, zawiera obraz świętego Galla na pustyni. Od kasaty klasztoru zbrasławskiego w 1785 roku budowla pełni funkcję kościoła cmentarnego i czyni to do dziś.

Kościół stoi na wzgórzu Havlín nad ujściem Berounki do Wełtawy i można do niego dojść pieszo ze Zbrasławia. Od 1785 roku pełni funkcję kościoła cmentarnego, dlatego wokół budowli znajdują się groby. Romański rdzeń wieży i ramiona transeptu z 1660 roku widać z zewnątrz; warto wypatrzyć szczelinowe okno na południowej ścianie wieży.

Romańskie mury wieży zachowały się tylko do trzeciej kondygnacji; szczelinowe okno po południowej stronie jest wciąż oryginalne. Pomieszczenie pod wieżą było niegdyś zakrystią ze sklepieniem kolebkowym, później przebudowaną na schody na emporę. W 1547 roku zawieszono w wieży dzwon.