Aoi Aso Shrine, Świątynia shinto Skarb Narodowy w Hitoyoshi, Japonia

Aoi Aso to świątynia shintō w Hitoyoshi, prefektura Kumamoto. Wśród jej pięciu budynków wpisanych na listę Skarbu Narodowego są sala modlitw ze stromą strzechą oraz dwupiętrowa brama ze strzechą, czerwono malowanymi wspornikami i świętą liną nad wejściem. Przed bramą stoją kamienne latarnie, a na terenie rośnie drzewo kamforowe, uważane za pierwsze miejsce spoczynku bóstw.

Według tradycji świątynię założono 9 września 806 roku, gdy kapłan świątyni Aso umieścił tu bóstwo pochodzące z podzielonego ducha trzech bóstw Aso, w Aoi-go w powiecie Kuma. Ród Sagara odbudował ją w połowie XI wieku i ponownie w 1198 roku, a w 1491 roku Sagara Tameshige kazał wznieść budynki świątyni. Pięć obiektów uznanych za Skarb Narodowy powstało w latach 1610–1618 z inicjatywy Sagary Nagamasy, pierwszego pana Hitoyoshi, i jego wasala Sagary Seibeia.

Mieszkańcy nazywają sanktuarium Aoi-san. Jego święto Okunchi trwa od 3 do 11 października: otwiera je obrzęd gaszenia ognia, 9 października osiem lwów tańczonych przez 24 wykonawców towarzyszy mikoshi ulicami, a kagura z Kuma, wybrana na szczeblu krajowym sztuka ludowa, jest ofiarowana przez około trzy godziny w sali modlitw wieczorem 8 października.

Sanktuarium znajduje się cztery minuty spacerem, około 300 metrów, od stacji Hitoyoshi kolei JR Kyushu na linii Hisatsu i 2,3 km od węzła Hitoyoshi autostrady Kyushu. Położenie na terasie zalewowej rzeki Kuma sprawia, że teren wielokrotnie zalewały powodzie, sięgające 4,3 metra podczas ulew w lipcu 2020 roku, gdy sala modlitw została zalana ponad podłogą, a most Misogi stracił część balustrady.

Status Skarbu Narodowego z 2008 roku objął pięć budynków naraz: główną świątynię, korytarz, pawilon ofiar, pawilon kultu i bramę-wieżę. Po raz pierwszy taki tytuł otrzymał obiekt sakralny o strzechowej strzesze i po raz pierwszy jakikolwiek zabytek w prefekturze Kumamoto. W górnych narożach bramy-wieży osadzono męską i żeńską twarz demona, miejscowy detal zwany stylem Hitoyoshi.