Porta Sant'Alessandro, Brama miejska w Città Alta, Bergamo, Włochy

Porta Sant'Alessandro to zachodnia brama Górnego Miasta Bergamo, włączona w mury weneckie. Jest bardziej surowa niż podobna konstrukcyjnie Porta Sant'Agostino: zewnętrzna strona jest z szarego kamienia do wysokości gzymsu, a górna część żółta aż do dachu. W 1958 roku w tympanonie umieszczono kamiennego lwa św. Marka z Vicenzy, dzieło rzeźbiarza Antonio Milaniego według projektu Luigiego Angeliniego.

Brama należy do weneckich murów wznoszonych od 1561 roku, gdy rozebrano położoną za bramą bazylikę Sant'Alessandro; dokument z 892 roku wymienia ją już jako pierwszą katedrę miasta i pierwotne miejsce grobu świętego. W 1600 roku relikwię przeniesiono do dawnej bazyliki San Vincenzo, która stała się katedrą Sant'Alessandro, a pusty grób do kościoła Sant'Alessandro della Croce. Od 9 lipca 2017 roku mury należą do seryjnego wpisu UNESCO weneckich dzieł obronnych.

Brama zawdzięcza nazwę kościołowi Sant'Alessandro, zburzonemu w 1561 r. pod budowę murów weneckich. Dokument z 892 r. nazywa go wielką bazyliką za bramą, pierwszym kościołem poświęconym patronowi Bergamo i pierwszą katedrą biskupią, w której spoczywał jego grób. Przy rozbiórce relikwię przeniesiono w 1600 r. do dawnej bazyliki San Vincenzo, dziś katedry Bergamo.

Porta Sant'Alessandro zwrócona jest na zachód, nie na północ: dochodzi się do niej z historycznego centrum, wchodząc ku zachodniej krawędzi Górnego Miasta. Zewnętrzna strona jest z szarego kamienia do kordonu, a górna część żółta aż po dach, dzięki czemu bramę łatwo rozpoznać spoza murów.

Brama była najlepiej chroniona przez stanowiska artyleryjskie bastionu Sant'Alessandro i choć ma budowę podobną do Porta Sant'Agostino, jest znacznie bardziej surowa. W 1958 roku według projektu Luigiego Angeliniego umieszczono w tympanonie lwa św. Marka z kamienia z Vicenzy, dzieło rzeźbiarza Antonia Milaniego.