Palazzo Cesi, Pałac renesansowy w Acquasparta, Włochy

Palazzo Cesi stoi w miejscu dawnej twierdzy Acquasparta, przy placu o tej samej nazwie. Wzniesiony w stylu późnorenesansowym około 1579 roku według projektu z 1561 roku ze szkoły Vignoli, łączy się z placem i loggią z jednej strony. Wnętrze: freski na parterze inspirowane Metamorfozami Owidiusza, a na piano nobile rzeźbione stropy kasetonowe i sala z herbem Cesi podtrzymywanym przez dwie Wiktorie.

Rodzina Cesi kupiła lenno Acquasparta od Piera Luigiego Farnese i wziosła pałac na miejscu zburzonego zamku. Projekt powstał w 1561 roku w szkole Vignoli, autorstwa Guidetta Guidettiego, a następnie Giovan Domenico Bianchiego; budowę wykonano około 1579 roku, w roku ślubu Federica I Cesi z Olimpią Orsini. W 1609 roku Federico Cesi odnowił tu Accademia dei Lincei, a 1 sierpnia 1630 roku zmarł w pałacu.

Freski na parterze namalował w 1579 roku Giovan Battista Lombardelli, czerpiąc z Metamorfoz Owidiusza. Na piętrze rzeźbione stropy kasetonowe przypisuje się projektowi Giovanniego Domenica Bianchiego, być może wzorowanemu na tych z Palazzo Farnese w Rzymie. Fryzy sali reprezentacyjnej przedstawiają Herkulesa, trofea, cherubiny, maszkarony i wielki herb Cesi podtrzymywany przez dwie Wiktorie.

Pałac stoi przy placu o tej samej nazwie w Acquasparta, w miejscu dawnej rocca. Od 2013 roku należy do gminy, która wraz z Uniwersytetem w Perugii prowadzi program ponownego wykorzystania i waloryzacji, dlatego wejście do wnętrza zależy od wydarzeń kulturalnych i otwarć z przewodnikiem, a nie od stałych godzin. Loggię z jednej strony budynku widać z placu.

Nazwa pałacu wiąże się z Accademia dei Lincei, którą Federico Cesi odtworzył tu w 1609 roku po założeniu jej w Rzymie w 1603 roku. Galileo Galilei gościł w budynku w latach 1618–1624, gdy kończono dekorację freskową.