Riserva naturale orientata Pantalica, Valle dell'Anapo e Torrente Cava Grande, Rezerwat przyrody w Górach Hyblejskich, Sycylia, Włochy

Riserva naturale orientata Pantalica, Valle dell'Anapo e Torrente Cava Grande to obszar chroniony utworzony w 1997 roku na terenie gmin Buscemi, Cassaro, Ferla, Palazzolo Acreide i Sortino. Anapo, mająca źródła na Monte Lauro w górach Iblei, oraz Calcinara żłobią kaniony o kształcie litery V; w przewieszonych ścianach kanionu Pantalica wykuto w skale około 5000 grobów. W rezerwacie znajdują się też dwie jaskinie krasowe, Grotta dei Pipistrelli i Grotta Trovata, oraz las Giarranauti koło Ferli.

Rezerwat utworzono dekretem D.A. 482/44 z 25 lipca 1997 roku na terenach gmin Buscemi, Cassaro, Ferla, Palazzolo Acreide i Sortino, pod zarządem regionalnego departamentu państwowych przedsiębiorstw leśnych. Na zboczach nad kanionami Anapo i Calcinara znajduje się około 5000 wykutych w skale grobów, największa nekropolia w Europie. Na początku XX wieku przez dolinę Anapo biegła kolej z przystankiem Necropoli di Pantalica; zlikwidowano ją w latach pięćdziesiątych.

Nazwa rezerwatu łączy trzy obszary: dolinę Pantalica z grobami wykutymi w skale, dolinę Anapo i potok Cava Grande. Anapo ma źródła na Monte Lauro w górach Iblejskich i uchodzi do morza w porcie Syrakuzy. Zbudowana na początku XX wieku kolej przebiegała przez dolinę Anapo i miała przystanek o nazwie Necropoli di Pantalica.

W rezerwacie wytyczono dwa szlaki rowerowo-piesze. Ten w lesie Giarranauti koło Ferli wznosi się na około 5 km wśród drzew. Drugi biegnie dawnym śladem kolejowym Siracusa–Vizzini przez dolinę Anapo i jest dostępny tylko za zgodą służby leśnej.

Doliną Anapo na początku XX wieku biegła kolej Syrakuzy–Vizzini, z przystankiem nazwanym Necropoli di Pantalica. Linię zamknięto w latach pięćdziesiątych, ale jej tunele i budynki kolejowe z tamtych lat są nadal przechodnie, a po starym nasypie prowadzi dziś trasa rowerowo-piesza, dostępna za zgodą służb leśnych.