Khirbet Mehoz, Stanowisko archeologiczne w Zachodniej Galilei, Izrael.

Khirbet Mehoz to stanowisko archeologiczne w Galilei Zachodniej z pozostałościami konstrukcji kamiennych rozsianych na zboczu, które niegdyś służyły jako mieszkania i obszary robocze. Budynki i urządzenia pokazują, jak ludzie organizowali swoje przestrzenie mieszkalne i pracownicze, dostosowując się do naturalnego terenu.

Khirbet Mehoz powstało w okresie rzymskim i rozwinęło się w okresie bizantyjskim z ludnością chrześcijańską, stając się główną osadą okolicy. Zostało opuszczone na początku VII wieku, podczas najazdu perskiego w 614 r. lub podboju muzułmańskiego w 638 r. Dokument krzyżowców z 1230 r. nazywa je „Gastina Mahuz”; po utracie Montfortu i klęsce pod Akką w 1291 r. Krzyżacy wycofali się także z Mehoz. Za Mameluków istniała tu niewielka osada muzułmańska, a w czasach osmańskich kilku rolników mieszkało w sklepionych budynkach wzniesionych na bizantyjskich ruinach.

Arabska nazwa Khirbet el-Mahuz pojawia się w dokumencie krzyżowców z 1230 roku jako „Gastina Mahuz”, gdzie gastina oznacza ruinę; zapis pozostawili krzyżacy. Miejscowi muzułmanie tradycyjnie sadzili tu irysa nazareńskiego, który kwitnie w marcu przy ścieżce poniżej ruin.

Ruiny leżą około 200 metrów od drogi 854, poniżej Chirbat Chiszik, na kamienistej glebie terra rossa, bez miejscowych źródeł, więc trzeba zabrać wodę. Nigdy nie prowadzono tu wykopalisk, jedynie badania powierzchniowe, dlatego nie ma znakowanych ścieżek ani przewodników; zarośnięty teren zwiedza się pieszo i ostrożnie.

U stóp ruin, przy ścieżce, kwitnie irys nazaretański, jedyna populacja tego gatunku na zachód od działu wodnego; kwitnie w marcu i został prawdopodobnie zasadzony przez ludzi, gdyż muzułmanie sadzą go na cmentarzach. Na terenie znajduje się też basen długości dwudziestu metrów, w połowie wykuty w skale, a w połowie zbudowany, dziś częściowo zasypany, w którym rosną stare drzewa jujuby.