Proleek Dolmen, Neolityczny grobowiec portalowy w hrabstwie Louth, Irlandia.

Dolmen w Proleek to grobowiec portalowy o wysokości około 3,8 m w townlandzie Proleek na półwyspie Cooley w hrabstwie Louth. Dwa stojące kamienie portalu i niższy kamień tylny dźwigają granitową płytę kryjącą o długości około 3,8 m, szerokości 3,2 m i masie 40 ton, przez co monument wygląda jak postać zgięta pod ciężarem. Portal zwrócony jest na północny zachód; 80–90 m dalej stoi grobowiec klinowy z galerią długości około 6 m.

Dolmen w Proleek zbudowano około 3000 r. p.n.e. w neolicie i używano go do pochówków ciałopalnych z darami grobowymi, takimi jak narzędzia, paciorki i ceramika. Jego portal może być zorientowany na Slieve Gullion lub zachodzące słońce w przesilenie letnie. Antykwariusz Thomas Wright opublikował jego rycinę w Louthiana w 1742 r.

Miejscowa legenda mówi, że kto zdoła położyć trzy kamienie na dolmenie, otrzyma spełnienie życzenia lub ożeni się bądź wyjdzie za mąż w ciągu roku. Odwiedzający zostawiają kamyki na wypukłej powierzchni ważącego 40 ton kamienia nakrywowego. Dolmen wiąże się też z olbrzymem Parrahem Bougiem M'Shagjeanem, który według podania przyniósł te kamienie z sąsiednich gór.

Pomnik znajduje się na polu golfowym hotelu Ballymascanlon i wymaga pozwolenia od personelu hotelu, aby uzyskać dostęp do ścieżek spacerowych. Dostęp jest pieszo, ale zaleca się wcześniejsze sprawdzenie i przestrzeganie wytycznych hotelu.

Około 90 metrów na południowy wschód znajduje się Grób Giganta, grób galeryjny w kształcie klina o własnym znaczeniu archeologicznym. Ta druga struktura czyni to miejsce złożonym z wieloma elementami prehistorycznymi.