Galluskirche, Późnoromańska bazylika kolumnowa w Brenz an der Brenz, Sontheim an der Brenz, Niemcy

Galluskirche to płasko kryta późnoromańska bazylika kolumnowa z trzema nawami i pięcioma przęsłami, wzniesiona około 1200 roku. Każda z trzech naw kończy się własną absydą po wschodniej stronie chóru. Nawa główna jest oddzielona od węższych naw bocznych pięcioma arkadami półkolistymi na rzeźbionych kapitelach, a pod okapami wszystkich dachów biegnie fryz arkadkowy.

Wykopaliska w latach 1964/65 odsłoniły trójnawowy drewniany kościół z około 650 roku, długi na 14 metrów i szeroki na dziewięć, z 20 grobami; spłonął. Około 720/30 wzniesiono kamienny kościół na rzymskich fundamentach, wykorzystując rzymskie ruiny i Opus spicatum. W 895 roku król Arnulf potwierdził darowiznę dla benedyktyńskiego opactwa Sankt Gallen, stąd patronat św. Galla. Obecna bazylika kolumnowa powstała około 1200 roku, zastępując nieukończoną bazylikę filarową z lat 1180/90.

Kościół nosi wezwanie św. Galla, któremu został poświęcony po 895 roku, gdy król Arnulf potwierdził jego darowiznę dla benedyktyńskiego opactwa Sankt Gallen. Tympanon południowego portalu, wyrzeźbiony około 1180/90, przedstawia błogosławiącego Chrystusa między Marią i Janem Chrzcicielem, a jego kapitele pochodzą z około 1230/40.

Kościół stoi w Brenz an der Brenz, dzielnicy Sontheim an der Brenz w powiecie Heidenheim. Jest przystankiem na Straße der Staufer i od 1997 roku uchodzi za jeden z jej wybitnych punktów. Wnętrze zwiedza się przez portal południowy, którego półkolumny i archiwolty otaczają tympanon z około 1180/90 roku.

U nasady lewego łuku południowej absydy bocznej wmurowano do góry nogami rzymski ołtarz. Jego inskrypcja wotywna wymienia galijsko-rzymskiego boga Apollona Grannusa, któremu poświęcona była świątynia w pobliskim Faimingen. Warto wypatrzyć odwrócone litery w murze.