Sankt Gangolf, Kościół parafialny w Bambergu, Bawaria, Niemcy

Sankt Gangolf to katolicki kościół parafialny w bamberskiej dzielnicy ogrodników (Gärtnerviertel), zbudowany jako trójnawowa bazylika z transeptem po stronie wschodniej. Jego rdzeń pochodzi z trzeciej ćwierci XI wieku i jest najstarszą zachowaną budowlą sakralną miasta. Między kruchtą z XIV wieku a historyzującą kruchtą zachodnią Hansa Schurra z 1901 roku stoją dwie wieże o wczesnogotyckich formach.

Kościół został założony między 1057 a 1059 rokiem za sprawą biskupa Gunthera, a obecna struktura została poświęcona w 1063 roku. Na przestrzeni wieków był wielokrotnie odbudowywany i wzbogacony elementami z różnych okresów artystycznych.

Kościół jest poświęcony świętemu Gangolfowi, burgundzkiemu możnowładcy z VIII wieku zabitemu we śnie przez rywala; jego relikwie dotarły do Niemiec z pielgrzymami do Santiago de Compostela. W kościele przechowywana jest część jego głowy, prawdopodobnie z Eichstätt. Kapituła kolegiacka została rozwiązana w 1803 roku podczas sekularyzacji, a kościół stał się parafialny.

Główne wejście znajduje się po stronie zachodniej, gdzie w 1901 r. dodano historyzujący przedsionek według projektu Hansa Schurra. Kościół stoi w Gärtnerviertel, a wnętrze ostatnio odnowiono w latach 2016–2019. Dwa dzwony z XIV wieku należą pod względem brzmienia do najznaczniejszych w Bambergu.

W kościele przechowywana jest część głowy świętego Gangolfa, pochodząca prawdopodobnie z Eichstätt. Relikwie męczennika, zabitego w Burgundii w VIII wieku, miały dotrzeć do Niemiec wraz z pielgrzymami św. Jakuba.