Eastern Orthodox church, Cerkiew prawosławna w Mohylewie, Białoruś

Cerkiew Podwyższenia Krzyża Świętego to murowany budynek w Mohylewie, pierwotnie XVII-wieczny kwadratowy dom mieszkalny, podzielony ścianą na dwie izby. W drugiej połowie XIX wieku przebudowano go na cerkiew: wschodnia ściana otrzymała trójboczną apsydę, a od zachodu dostawiono dwukondygnacyjną dzwonnicę z dachem namiotowym i małą cebulastą kopułą. Drewniany ośmioboczny tambur na kalenicy dachu wieńczy cebulasta kopuła. Tynkowane elewacje mają prostokątne okna bez obramień i szeroki pas gzymsu; na południowej ścianie zachowały się ślady ornamentu roślinnego w technice sgraffito i fresku, wykonanego według białoruskich motywów ludowych.

Drewniany kościół Podwyższenia Krzyża zbudowano w 1612 r. w setni Trisninskaja na przedmieściu Zadubrowieńskim na koszt mieszkańców; umowę z 1616 r. wpisano do ksiąg magistratu. Jego parafianie przyczynili się do zablokowania w 1618 r. wjazdu do Mohylewa połockiemu arcybiskupowi Jozafatowi Kuncewiczowi, a kościół otwarto ponownie w 1634 r., rok po pozostałych cerkwiach prawosławnych. W 1666 r. król Jan II Kazimierz przyznał mu prawo prowadzenia szkoły języków i nauk oraz czczenia świętych Borysa i Gleba. Obecny murowany budynek, pierwotnie dom mieszkalny, przebudowano na cerkiew w połowie XIX w.

Kult świętych Borysa i Gleba jest tu poświadczony od 1666 roku, gdy król Jan II Kazimierz zezwolił na dwie uroczystości kanoniczne: Podwyższenia Krzyża oraz świętych Borysa i Gleba. Kapłan parafii, Zachariasz Zara, został aresztowany w 1626 roku za odprawianie liturgii w szałasie poza miastem. Dziś cerkiew pełni funkcję baptysterium sąsiedniej katedry.

Cerkiew stoi przy zaułku Brusowa 2, w zadubrowieńskiej części miasta nad targiem bychowskim, obok soboru Podwyższenia Krzyża. Od 2015 roku pełni funkcję cerkwi chrzcielnej tego soboru; przed wejściem warto zapytać o nabożeństwa i chrzty, które mogą zajmować wnętrze.

Cerkiew była pierwotnie XVII-wiecznym murowanym domem mieszkalnym, przebudowanym na cerkiew prawosławną w połowie XIX wieku. Ściany zdobi ornament roślinny malowany na mokrym tynku według białoruskich motywów ludowych, a na ścianie południowej zachowały się ślady fresków. Niektórzy badacze datują te cechy na XVII wiek.