Forte de São José da Barra do Rio Negro, Portugalska forteca na brzegu Rio Negro w Manaus, Brazylia

Forte de São José da Barra do Rio Negro był małą czworokątną fortyfikacją, prawdopodobnie z plecionki i ziemi, bez fosy, na lewym brzegu Rio Negro w pobliżu ujścia do Solimões. Był uzbrojony w cztery działa kalibru 3 i 1 i miał garnizon 270 ludzi, z którego wysyłano oddziały do fortów i presidiów nad rzekami Negro, Branco, Solimões i Içá.

Badacze nie są zgodni co do pochodzenia fortu, podając daty między 1667 a 1697 rokiem. Był to jeden z czterech fortów nakazanych przez gubernatora Antônia de Albuquerque Coelho de Carvalho i wzniesionych przez kapitana Francisco da Mota Falcão, a ukończonych przez jego syna Manuela da Mota Siqueira. W 1755 gubernator Joaquim de Melo e Póvoas go ulepszył, a w 1783 rozbrojono.

Osada, która powstała przy forcie, „logar da Barra”, stała się w 1791 roku siedzibą kapitanii São José do Rio Negro, a 29 marca 1808 roku została podniesiona do rangi Vila da Barra do Rio Negro. W 1850 roku jako Manaus została stolicą prowincji Amazonas.

Z fortu nic nie zostało; miejsce leży w Manaus, na lewym brzegu Rio Negro, nieco powyżej ujścia do Solimões. Osada u jego stóp, „logar da Barra”, stała się w 1791 roku siedzibą kapitanii São José do Rio Negro, a 29 marca 1808 roku została podniesiona do rangi Vila da Barra do Rio Negro. W 1850 roku ta miejscowość została stolicą Manaus.

Fort był prostym ziemno-faszynowym sztańcem, nie kamiennym zamkiem: czworoboczny plan bez fosy, uzbrojony w cztery działa kalibru 3 i 1. Załoga licząca 270 ludzi wysyłała oddziały do fortów i presidiów nad rzekami Negro, Branco, Solimões i Içá oraz do posterunków rejestracyjnych nad Madeirą. Pierwszym dowódcą był kapitan Ângelo de Barros.