Matosavank, Klasztor z XIII wieku w Parku Narodowym Dilijan, Armenia

Matosavank to zrujnowany ormiański klasztor z XIII wieku w lesie Parku Narodowego Dilijan. Jego kościół, Surb Astwatsatsin z Pghndzahank, ma wymiary 6,5 na 3,5 metra i jest zbudowany z grubo ciosanego kamienia, a ściany wewnątrz pokrywa zaprawa wapienna. Przylegają do niego gawit o niemal kwadratowym planie i księgozbiór o wymiarach 4 na 3,5 metra; wszystkie trzy pomieszczenia mają w większości zachowane sklepione stropy. Jedyne wejście znajduje się od zachodu, a przy północnej ścianie stoi duży chaczkar z 1251 roku.

Obiekt został założony w 1247 roku pod kontrolą Avag Mkhargrdzeli po jego poddaniu się siłom mongolskim wkraczającym do regionu. Moment ten odzwierciedlał zmieniające się okoliczności polityczne, które wpłynęły na armeńskie instytucje religijne w tamtych czasach.

Klasztor nazywany jest też Pghndzahank, „kopalnia miedzi”, a jego cerkiew Surb Astwacacin z Pghndzahank. Przy północnej ścianie cerkwi stoi duży chaczkar z 1251 roku, a w zachodnią ścianę wmurowane są rzeźbione kamienne krzyże z napisami. Przekleństwa w inskrypcjach przy wejściu sugerują, że klasztor wyznawał niegdyś ryt chalcedoński.

Obiekt znajduje się około 3 kilometrów na północny zachód od miasta Dilijan i jest dostępny przez leśne ścieżki, gdzie oznakowanie wymaga starannej uwagi. Odwiedzający powinni się przygotować na nierówny teren i zabrać odpowiednie obuwie i ubranie na warunki spacerowania.

Inskrypcje wyryte w ścianach zewnętrznych dokumentują szczegóły fundacji, umożliwiając odwiedzającym czytanie informacji historycznych bezpośrednio ze struktury. Te wyryte zapisy zapewniają bezpośredni związek z okresem założenia bez konieczności korzystania z zewnętrznych źródeł.