Pazyryk burials, Groby z epoki żelaza w górach Ałtaj, Rosja

Pochówki w Pazyryku to kurhany typu scytyjskiego: grobowe kopce z IV–III wieku p.n.e., zbudowane z drewnianych komór przykrytych wielkimi stosami głazów i kamieni. Leżą w dolinie Pazyryku i na płaskowyżu Ukok w górach Ałtaj, blisko granic z Chinami, Kazachstanem i Mongolią. Stanowisko dało nazwę kulturze pazyryckiej i należy do dziedzictwa UNESCO Złote Góry Ałtaju.

Kurhany datuje się na IV–III wiek p.n.e. i należą do kultury pazyryckiej konnych pasterzy-nomadów. Kurhan 1 zbadał M. P. Griaznow w 1929 r., a kurhany 2–5 Siergiej Iwanowicz Rudenko w latach 1947–1949. Woda, która w starożytności wsiąkła do grobów, zamarzła, zamykając wyposażenie grobowe w lodzie, który pozostawał zamarznięty w wiecznej zmarzlinie do czasu wykopalisk.

Znaleziska z Pazyryku obejmują najstarszy znany dywan wiązany, o wymiarach 200 na 189 cm i 36 000 węzłów na 10 cm², przechowywany w Ermitażu. Chiński jedwab, filcowe zawieszenia i rzędy końskie wskazują na kontakty handlowe sięgające Persji, Indii i Chin. Wytatuowany wódz z kurhanu 2 ma na ramionach i ciele motywy zwierzęce.

Groby znajdują się w dolinie Pazyryku i na płaskowyżu Ukok w górach Ałtaj, blisko granic z Chinami, Kazachstanem i Mongolią. Komory nie są udostępnione do zwiedzania; znaleziska, w tym zamrożone wyposażenie grobowe, przechowuje Ermitaż w Petersburgu. Dostęp do wysokich dolin jest najłatwiejszy latem.

Mumifiowane szczątki wykazują szczegółowe tatuaże przedstawiające mitologiczne stworzenia i geometryczne wzory na całej skórze, oferując rzadki wgląd w praktyki zdobienia ciała tej starożytnej kultury. Takie dobrze zachowane znaki na skórze są rzadkie w znaleziskach archeologicznych.