Dalmacja

Dalmacja to region historyczny na wschodnim wybrzeżu Adriatyku w Chorwacji, rozciągający się wzdłuż linii brzegowej i obejmujący liczne wyspy. Terytorium sięga od wyspy Rab na północy po Zatokę Kotorską na południu, ograniczone pasmami górskimi w głębi lądu.

Region wziął swoją nazwę od illiryjskiego plemienia zwanego Dalmatami i później stał się prowincją rzymską. Wenecja kontrolowała terytorium od 1420 do 1797 roku, kształtując architekturę i administrację przez stulecia.

Miejscowi ludzie odróżniają się pochodzeniem: mieszkańcy wybrzeża kultywują inne tradycje niż ludność górska z głębi lądu. Włoskie wpływy widać wyraźnie w codziennym gotowaniu, zwłaszcza przy makaronach, oliwie z oliwek i owocach morza, które codziennie pojawiają się na większości domowych stołów.

Nowoczesna administracja dzieli terytorium na cztery żupanie: Zadar, Šibenik-Knin, Split-Dalmacja i Dubrownik-Neretwa. Tylko dwa przejścia prowadzą przez góry w głąb lądu: jedno przez kanion Krki i jedno przez dolinę Neretwy.

Alpy Dynarskie tworzą naturalną barierę między wybrzeżem a wnętrzem, utrudniając handel przez stulecia. Ta geograficzna izolacja sprawiła, że miasta przybrzeżne orientowały się kulturowo i ekonomicznie raczej na Włochy niż na chorwackie zaplecze.

Współrzędne GPS: 43.81276,16.21876

Najnowsza aktualizacja: 12 grudnia 2025 o 20:43