Park of the Rupestrian Churches of Matera, Park archeologiczny z kościołami skalnymi w Materze, Włochy

Park Kościołów Rupestralnych Matery chroni wapienny płaskowyż i wąwóz Gravina di Matera, w którego ścianie wykuto około 150 kościołów skalnych. Kościoły mają jedną, dwie lub trzy nawy, czasem zakończone apsydami, a kilka z nich nakrywają kopuły wykuwane w kształcie soczewki. Ścieżka przecina wąwóz od Sassi do płaskowyżu Murgia Timone po moście tybetańskim.

Park utworzono ustawą regionalną nr 11 z 3 kwietnia 1990 r., aby chronić prehistoryczne i historyczne ślady Murgii Materańskiej oraz jej kościoły skalne; jego organ zarządzający z siedzibą w Materze powstał 7 stycznia 1998 r. Od wczesnego średniowiecza zamieszkiwały ten obszar wspólnoty monastyczne benedyktynów i bizantyjczyków, pozostawiając około 150 kościołów skalnych, często z freskami i rycinami. W 2007 r. wpis UNESCO dotyczący Sassi rozszerzono o park kościołów skalnych.

Od wczesnego średniowiecza na Murgii i w wąwozach gravine poświadczone są wspólnoty monastyczne benedyktynów i bizantyjczyków. Ich kościoły mają jedną nawę albo dwie lub trzy, czasem kończą się apsydami poprzedzonymi transeptem, a niektóre mają kopuły wykute w kształcie soczewki. Wiele zachowuje freski i ryty; najsłynniejsze znajdują się w Cripta del Peccato originale.

Park jest dostępny z kilku punktów wejścia, a dobrze oznaczone ścieżki pozwalają odwiedzającym na eksplorowanie różnych kościołów skalnych we własnym tempie. Zalecane są wygodne buty i duża ilość wody, ponieważ teren jest nierówny, a ekspozycja słoneczna na płaskowyszu może być intensywna.

Symbolem parku jest pustułka, zwana w dialekcie materańskim u strjscìgnl; ten mały drapieżnik gnieździ się kolonijnie na dachach Sassi. Park chroni też jedyne w Basilicacie stanowisko dębu walońskiego, najdalej na zachód wysunięty punkt jego zasięgu.