Saint Eusebius of Vercelli Church, Kościół rzymskokatolicki w Cinisello Balsamo, Włochy.

Mały kościół Sant'Eusebio stoi poza zwartą zabudową, przy drodze do Nova Milanese. Ma jedną prostokątną salę z absydą, zorientowaną na wschód, i został wzniesiony z ubogich materiałów dostępnych na miejscu. Neoklasyczny portyk na fasadzie oraz mała dzwonnica z zegarem i dwoma dzwonami pochodzą z renowacji z 1879 roku. Wnętrze absydy zdobi cokół z rybą, kogutem, wężem i motywami roślinnymi.

Kościół jest najstarszym miejscem kultu w Cinisello i Balsamo, wzmiankowanym już w 1298 r. w Liber notitiae sanctorum Mediolani Goffreda da Bussero; Luciano Caramel datuje jego fundację na okres między końcem X a początkiem XI wieku. Wizytacje pasterskie Leonetta Clivonego w 1567 r. i Carla Borromeo w 1579 r. zastały go zamkniętym i zniszczonym. Federico Borromeo zarządził jego odnowienie w 1612 r., a w 1670 r. dodano zakrystię.

Kościół nosi imię Świętego Euzebiusza z Vercelli i praktykuje obrządek ambrozjański, zakorzeniony w tradycji religijnej Mediolanu. To liturgiczne dziedzictwo kształtuje nabożeństwa i czyni to miejsce, gdzie wierni doświadczają specjalnej formy katolickich obrzędów.

Kościół stoi poza zwartą zabudową, przy drodze do Nova Milanese, odizolowany na siedmiu metrach gruntu ograniczonego kamiennym cokołem, układ powstały podczas restauracji w 1879 roku. Jedyna prostokątna sala z absydą otwiera się przez neoklasyczny pronaos dodany wówczas do fasady. Warto zwrócić uwagę na małą dzwonnicę z zegarem i dwoma dzwonami oraz inskrypcję u jej podstawy upamiętniającą prace.

Rozpowszechniona miejscowa legenda głosi, że królowa Teodolinda miała tu sen, dzięki któremu przyjęła chrzest i ufundowała katedrę w Monzy, a oba kościoły łączyło niegdyś sekretne przejście. Opowieść jest bezpodstawna: budowlę wzniesiono z ubogich, wtórnie użytych materiałów.