House of the surgeon, Rzymska willa w Pompejach, Włochy.

Dom Chirurga to rzymska domus z fasadą z opus quadratum z wapienia z Sarno i atrium w opus africanum. Wejście wychodzi bezpośrednio na ulicę; za krótkim korytarzem atrium ma impluvium z tufu i otoczone jest małymi cubiculami, a tablinum na tyle otwiera się na ogród z portykiem wspartym na dwóch wapiennych filarach. W jednym z pomieszczeń z oknami zachowały się malowidła w pierwszym i czwartym stylu, w tym kobieta malująca Dionizosa.

Dom datowano dawniej na IV–III wiek p.n.e. na podstawie murów, ale w 1926 r. A. Maiuri znalazł monetę z 214/212 r. p.n.e. w gruzie pod atrium, a mur pod tablinum wskazuje na datę nie wcześniejszą niż ok. 200 r. p.n.e. Wykopaliska insuli VI 1 w 2005 r. pokazały, że atrium otrzymało compluvium i impluvium w II wieku p.n.e. Do 79 r. n.e. dom popadł w ruinę, z zapadniętą podłogą i drewnianymi podporami.

Dom zawdzięcza nazwę około czterdziestu narzędziom chirurgicznym znalezionym podczas wykopalisk, żelaznym i brązowym: sondom, cewnikom, kleszczom, pincetom i skalpelom, przechowywanym dziś w Narodowym Muzeum Archeologicznym w Neapolu. W pomieszczeniu z oknem na ogród malowidło w pierwszym stylu na zewnątrz i w czwartym wewnątrz przedstawia kobietę malującą Dionizosa na desce trzymanej przez amorka; zostało zdjęte i przeniesione do tego samego muzeum.

Dom znajduje się w insuli VI 1, na północ od Via dei Vesuvio w Pompejach, a wejście wychodzi bezpośrednio na ulicę. Najłatwiej dostrzec impluvium atrium i portyk ogrodu. Teren jest odsłonięty: zabierz wodę i ochronę przeciwsłoneczną; posadzka miejscami jest nierówna.

Wykopaliska z lat 1920-tych odkryły monetę z trzeciego wieku p.n.e. wewnątrz domu, ujawniając, że struktura była starsza niż pierwotnie sądzona. To odkrycie zmieniło zrozumienie czasu budowy budynku i wykazało, że ściany były modyfikowane na przestrzeni czasu.