Collégiale Saint-André, Kolegiata w Chartres, Francja

Collégiale Saint-André to kościół kolegialny w Chartres położony nad brzegami Euery, z dwunastowieczną fasadą romańską bez rzeźbionego tympanonu. Obecnie pełni funkcję galerii sztuki współczesnej w ramach programu Chemin des Arts miasta.

Według tradycji święty Aignan zbudował pierwszy kościół na miejscu amfiteatru gallo-rzymskiego, którego pozostałości zachowały się w murze jednej z krypt. Budowla z X wieku spłonęła w 1134 roku, pozostawiając jedynie krypty. Kościół odbudowano i ukończono w drugiej połowie XII wieku; Jehan de Beauce odbudował chór w XVI wieku.

Jarmark św. Andrzeja, powstały w średniowieczu wokół kościoła w tej ludnej, pracowniczej dzielnicy, odbywa się do dziś, choć w innym miejscu. Od renowacji rozpoczętych w latach 80. i kontynuowanych od 2003 roku dawna kolegiata i jej krypty służą działalności kulturalnej i artystycznej. W lutym 2025 roku miasto Chartres wybrało Udo Zemboka (projekt) i pracownie Loire (wykonanie) do stworzenia nowych witraży.

Budynek znajduje się bezpośrednio nad rzeką, co czyni go łatwo dostępnym z centrum miasta. Ponieważ funkcjonuje jako galeria sztuki, godziny odwiedzin mogą się różnić w zależności od harmonogramu wystaw.

Chór odbudował w XVI wieku Jehan de Beauce, architekt związany także z wieżami katedry. Spoczywał na łuku przerzuconym nad Eure na początku XIII wieku; w XVII wieku dodano drugi łuk nad rue du Massacre, podtrzymujący kaplicę Marii.